zeppelin in Hakendover

In de nacht van 4 op 5 maart 1918 stort een zeppelin neer in de weilanden van de Kruisbeemd in Hakendover. Volgens getuigen in de krant Les Nouvelles vloog het luchtschip, komende uit de richting Brussel, reeds geruime tijd op zeer lage hoogte en veroorzaakte het motorgedruis een bevende sensatie.

De stuurloos zwevende zeppelin heeft zijn bommenlast al uitgegooid zodat die niet kan ontploffen bij het neerstorten. De bemanning bestaat uit veertig personen van wie ruim de helft de crash niet overleefd zou hebben.

Duitse wachtposten zijn snel ter plaatse om de grote menigte nieuwsgierigen op enige afstand te houden.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Zeppelin_191803

Verdrag van Brest-Litovsk ondertekend

Duitsland, Oostenrijk-Hongarije en Rusland ondertekenen het verdrag van Brest-Litovsk op 3 maart 1918 en daarmee eindigt Ruslands betrokkenheid bij de oorlog. Na de val van de tsaar in 1917 liet de voorlopige regering aan de geallieerden weten dat ze de oorlog zouden voortzetten met dezelfde doelstellingen. Duitsland besloot daarop om steun te bieden aan de oppositie (de bolsjewieken) die pleitte om de oorlog stop te zetten. De Duitse regering liet toe dat Lenin terugkeerde uit ballingschap en gaf financiële steun. Op 7 november 1917 (gregoriaanse kalender) namen de bolsjewieken de macht over.

De vredesonderhandelingen met de vroegere tegenstrevers, de centrale mogendheden resulteert in het verdrag van Brest-Litovsk. Rusland moest onder meer de Baltische staten afstaan en zijn eisen op Finland en Oekraïne laten vallen. Voor de Duitsers is dit verdrag het einde van de oorlog op twee fronten.

Meer achtergrondinformatie is te lezen op deze pagina.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

kaart_brest_litovsk_19180303

Fataal contact met Engels mijnenveld

Ten noordwesten van Terschelling lopen drie Duitse schepen op 1 maart 1918 in een Engels mijnenveld en zinken. Twee van die Duitse schepen zijn nochtans mijnenvegers : de Hermann Siebert en de Övelgönne. Het derde vaartuig is de torpedoboot A-57 die pas in 1917 gebouwd is. In totaal laten twaalf Duitse bemanningsleden het leven.

De wrakken van de A-57 en de Övelgönne rusten op slechts enkele meters van elkaar op de bodem van de Noordzee ongeveer 20 meter onder water.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Minensuchboote

Eerste lichtingen voor het Rode Leger

Nu de Duitsers aan het oostfront terug in de aanval zijn en snel oprukken, reageren de bolsjewieken. Ze beschikken op dat moment enkel over de vrijwilligers van de Rode Garde en dat is duidelijk niet voldoende. Op 15 januari 1918 (volgens de westerse kalender 28 januari 1918) richten ze het Rode Leger op.  Op 23 februari 1918 worden de eerste lichtingen in Moskou en Petrograd geronseld. De dienstplicht ingevoerd vanaf 29 mei 1918 geldt voor alle mannen tussen 18 en 40 jaar.

Leon Trotski wordt beschouwd als de oprichter en organisator. Naast iedere bevelhebber van een legergroep of regiment stond een politiek commissaris. Deze zorgt voor de communistische scholing van soldaten en officieren.

bronnen
https://fr.wikipedia.org/wiki/Armée_rouge
https://nl.wikipedia.org/wiki/Rode_Leger_(Sovjet-Unie)

Trotski_RodeLeger

Trotski tussen soldaten van het Rode Leger

 

 

Venetië gebombardeerd

Oostenrijks-Hongaarse vliegtuigen bombarderen doelen in het centrum van Venetië. Veel Venetianen zoeken een toevlucht in het Lido of op Giudecca, een eiland in de lagune. De stad heeft al meerdere bombardementen doorstaan maar dit van 27 februari 1918 is toch wel bijzonder hevig.

Terreinwinst is niet meteen de bedoeling van dit bombardement. Het is eerder van strategische aard, met de bedoeling de bevolking te demoraliseren.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Venezia-Veduta-della-Birreria-Spiess-distrutta-26-27-febbraio-1918

 

Oostfront tussen vrede en oorlog

Wat gebeurt er nu aan het oostfront in deze periode ? Sinds de wapenstilstand tussen Centralen en Russen vanaf december 1917 zijn er vredesonderhandelingen. Omdat die te lang aanslepen, beginnen de Duitsers op 18 februari 1918 Unternehmen Faustschlag. Over de vrede van Brest Litovsk is er een uitgebreid dossier dat op deze pagina beschikbaar is.

De titel van onderstaande cartoon is “Trotski lernt schreiben”. De achtergrond van dit leren schrijven vind je terug in de hoger vermelde pagina.

TrotskiLerntSchreiben

 

Edmond Thieffry krijgsgevangen

Boven hun eigen linies schieten de Duitsers op 25 februari 1918 één van de niet zo talrijke Belgische luchtazen Edmond Thieffry neer. De vijand neemt hem krijgsgevangen. Tot driemaal toe probeert hij te ontsnappen, maar tevergeefs. Hij moet wachten tot na de wapenstilstand om huiswaarts te keren.

Edmond Thieffry is niet meteen voorbestemd om een luchtheld te worden. Bij het begin van de oorlog is hij nog stafattaché bij generaal Gérard Leman in het fort van Loncin. Dan wordt hij een eerste maal gevangen genomen door de Duitsers. Hij ontsnapt en bereikt via Nederland het Belgische leger, toen nog in Antwerpen. In de loop van 1915 krijgt hij de toelating om voor een pilotenbrevet te gaan.

ALs piloot behaalt hij tien overwinningen en wordt zo betiteld als “aas”. In 1925 maakt hij als piloot de eerste verbindingsvlucht naar Belgisch Congo voor Sabena waarvan hij een van de medeoprichters is.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Edmond-Thieffry-1892-1929-Oorlogsheld-en-luchtvaartpionier

 

Estland onafhankelijk

Op 24 februari 1918 verklaart de republiek Estland zich onafhankelijk. Gezien de aanwezigheid van Duitse troepen is dat voorlopig vooral een papieren besluit. Oorspronkelijk was het de bedoeling die onafhankelijkheid uit te roepen op 21 februari 1918, maar dat werd uitgesteld tot de 23e toen de verklaring ook gedrukt was en publiekelijk werd voorgelezen in Pärnu.

De definitieve onafhankelijkheidsverklaring volgt op 24 februari als het document ook verspreid wordt in de hoofdstad Talinn. Natuurlijk erkent Duitsland die onafhankelijkheid niet maar enkele dagen na de wapenstilstand draagt het gedwongen de macht over aan de voorlopige Estse regering. Snel daarop volgt de invasie van de Russische bolsjewieken die leidt tot de Estse onafhankelijkheidsoorlog. De vrede van Tartu op 2 februari 1920 bezegeld de onafhankelijkheid definitief (tot de inval van de Sovjetunie in 1940).

Tallinn24Feb1918

Talinn op 24 februari 1918

 

 

koolraap op het menu in Brugge

Naarmate de oorlog langer duurt, wordt het voedseltekort nijpender. Men gaat op zoek naar vervangingsproducten : plantaardige olie in plaats van spek of smout, mosselen ter vervanging van vis.

De Brugse Stadsbode lanceert op 23 februari 1918 een campagne om koolraap aan te planten als alternatief voor aardappelen. Het eerste argument was niet meteen het beste :”Voor melkdieren vooral is koolraap een zeer gezocht voedsel.”. Voor de menselijke consument volgt dan een recept :”Voor lekkerbekken in oorlogstijd worden koolrapen opgediend met witte saus, zoals schorseneren en bloemkool.”. De auteur van het artilel vergat wel te melden dat er geen kaas voorhanden was voor die saus.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Koolraap

 

 

Minoterie zwaar onder vuur

Het 23e linieregiment, waartoe ook Martinus Evers behoort, is sinds de kerstperiode in de buurt van Diksmuide gelegerd. Meer details daarover lees je in dit bericht. In het dagboek van François Janssen eveneens van het 23e linieregiment, lezen we dat de soldaten van het 23e getuige zijn van een zwaar bombardement op de Duitse linies rondom de Minoterie in Diksmuide.

Op zekere dag kwam het bevel toe dat we tot op 300 meter de oever van de Ijzer moesten
ontruimen, dus vanaf de Minoterie tot achter de Ferme brûlée. Dan nog verder achteruit omdat er iets buitengewoons ging gebeuren en het was te voorzien dat de Duitsers geweldig zouden tegenbombarderen. Alles trok achteruit met al onze prullen en Jeannin vroeg me : “Zouden wij beiden hier blijven, er komen wat wil ?”. Hij wist ook niet wat er ging gebeuren doch hij wilde de laatste man zijn om te evacueren en de eerste man om eventueel in te grijpen.
We bleven in de tweede lijn waar een betonnen schuilkelder stond. Hier zullen we ons plat opleggen en we zullen met onze verrekiJker alles gade slaan. Eensklaps begon al ons geschut hevig te bombarderen alsook de Engelsen uit Kouseboom
 en de Fransen met hun geschut van 380 mm uit Oostkerke met daarbij de geblindeerde trein uit Avekapelle. Was me dat een lawaai alsof hemel en aarde zouden vergaan ! De eerste Franse obussen van 380 mm vielen vlak voor ons in de dijk van de Ijzer, dus in onze voorlijn. Andere volgden doch troffen doel in de Duitse lijnen : zakken, beton, planken, Duitsers, waterzuilen, dat alles ging als bij een wervelstorm meters hoog de lucht in.

Wij hielden ons sterk. Dan begonnen de Duitsers te antwoorden en ook onze voorlijn verdween gedeeltelijk, doch niets kwam tot bij ons of rond onze bunker. Toen gingen mijn gedachten naar Rekem. Konden mijn ouders dat eens zien, dit gedoe in ogenschouw nemen, dan konden zij ook eens oordelen over wat oorlog is en wat een verníeling er wordt veroorzaakt.

Na enkele uren was alles doodstil net als na een hevig onweer. “Kom,” zei Jeannin, “we  gaan hier niet blijven liggen doch trekken maar eens op verkenning. En door stukgeschoten loopgraven trachtten wij onze voorlijn te bereiken. Daar waar we vroeger ons hoofd niet durfden laten zien, waar we tot het kleinste plekje kenden, was alles vreemd en doorwoeld. Van onze Rodekruispost vonden we niets meer weer. Al de Duitse bunkers in de oostoever van de Ijzer waren stuk of scheef, sommige waren zelfs omgedraaid zodat de bewoners ervan de hardste dood gevonden hadden. Niets bleef meer over van de Duitse voorlinie; enkel de onverwoestbare Minoterie bleef nog overeind.

De tekening hieronder komt uit een stripverhaal van Jacques Tardi, De Grote Slachting.

bron : François Janssen, belevenissen aan het Ijzerfront

Tardi_GroteSlachting_p68