de eerste fascistische staat

Op 8 september 1920 roept de Italiaanse schrijver en oorlogsheld  Gabriele D’Annunzio het Italiaans Regentschap Carnaro (Reggenza Italiana del Carnaro) uit in Fiume. (Rijeka in het Kroatisch). Het is de eerste fascistische staat uit de wereldgeschiedenis.

Tot 1918 is Fiume de enige havenstad in het Hongaarse deel van Oostenrijk-Hongarije. De meerderheid van de inwoners van Fiume is Italiaans, maar het omliggende platteland is Kroatisch. Na de oorlog wordt Fiume het onderwerp van een ruzie tussen Italië en het Koninkrijk der Serven, Kroaten en Slovenen (het latere Joegoslavië). In 1916 heeft Italië met de geallieerden afgesproken Fiume niet te annexeren, en die afspraak wil Italië nakomen. De oorlogsheld Gabriele D’Annunzio besluit daarom op 12 september 1919 met een legertje van avonturiers de stad te veroveren. Ze verdrijven hierbij de Brits-Franse vredesmacht, die daar begin 1919 is gelegerd om het geweld tussen de Italianen en Kroaten te stoppen.

Een jaar later heeft de Italiaanse regering nog steeds geen stappen ondernomen om Fiume te annexeren. Daarop roept D’Annunzio  het Italiaans Regentschap Carnaro uit, genoemd naar de golf van Carnaro waaraan Fiume ligt. De grondwet van Carnaro, geschreven door D’Annunzio en de syndicalistische voorman Alceste De Ambris, bevat veel fascistische elementen. De grondwet biedt ruimte voor het oud Romeinse concept van de dictator, die in tijden van nood alle macht moet krijgen. De staat is volgens corporatistische principes ingericht. Alle burgers moeten lid zijn van een van de 10 corporaties.

Enkel de Sovjet-Unie zal het regentschap Carnaro erkennen. In november 1920 hebben Italië en Joegoslavië een akkoord over Fiume. In december 1920 bombardeert de Italiaanse vloot Fiume om D’Annunzio en zijn aanhangers uit de stad te verdrijven. De eerste fascistische staat is daarmee ten einde. In 1922 doet Mussolini dan met zijn mars op Rome een gooi naar de macht.

bron : https://jalta.nl/geschiedenis/eerste-fascistische-staat/

D’Annunzio met wandelstok omringd door zijn aanhangers

stichting Groot Libanon

Op 1 september 1920 verklaart de Franse generaal Gouraud in naam van de Frase autoriteiten de onafhankelijkheid van Groot Libanon. Deze onafhankelijkheidsverklaring komt er vooral op vraag van de christelijke maronieten die een aanzienlijke minderheid vormen en die de steun en bescherming van Frankrijk willen.

Een echte onafhankelijkheid kan het nog niet genoemd worden en het duurt nog tot 1926 voor Groot Libanon een eigen grondwet heeft. Op dezelfde dag als Groot Libanon worden ook de staten van Damascus en Aleppo gesticht,

bron : https://fr.wikipedia.org/wiki/Grand_Liban

slag om Warschau

Polen en Oekraïners zijn samen ten strijde getrokken tegen de Russische bolsjewieken en hebben een groot gebied veroverd. Vanaf juni 1920 gaan de Russen in de tegenaanval (lees meer daarover op deze pagina) .

Begin augustus naderen de Russen Warschau. De Polen willen de Russen tegenhouden aan de Boeg, maar de Russen zijn hen te snel af. Op 6 augustus 1920 herziet de Poolse generaal Pilsudski zijn plan en beveelt de soldaten stand te houden aan de Weichsel (of Wisla) en de Wieprz, een bijrivier van de Wisla.

Op 12 augustus 1920 bereiken de Russen de Poolse verdedigingslinies. Op 13 augustus nemen ze Radzymin in en doorbreken daarmee de eerste Poolse linie. De Russen gaan door op hun elan en doorbreken ook al snel de tweede linie. Op 14 augustus nemen ze Ossow in. De Polen gaan in de tegenaanval, en Ossow wisselt in de daaropvolgende gevechten geregeld van bezetter. Op 15 augustus hebben de Polen Ossow en Radzymin heroverd.

Op 16 augustus 1920 vallen de soldaten van de Poolse generaal Rydz-Smigli de Russische posities aan langs de Wieprz. Zodra die posities zijn ingenomen, lanceren de Polen een grote tegenaanval. Ze delen zich op in vijf groepen. De eerste groep valt aan richting Mozyr aan de Pripjat, een tweede richting Minsk, een derde richting Mazowiecki. De vierde groep heeft als einddoel de garnizoenstad Brest-Litovsk en de vijfde gaat naar Siedlce.

De Russen moeten wijken voor de Poolse aanvallen. Het vierde Russische leger wordt op 29 augustus 1920 vernietigd in Kolno. De andere Russische legers kunnen zich enkel redden door te schuilen in Oost-Pruisen of de Njemen over te steken.

Daarmee is Warschau gered van een bolsjewistische invasie. En meer dan waarschijnlijk niet alleen Polen maar ook centraal-Europa van een bolsjewistische bezetting.

De Polen zijn deze overwinning in 2020 nog altijd niet vergeten. Daarvan getuigt de hashtag #Wiktoria1920 op Twitter.

bron : https://fr.wikipedia.org/wiki/Bataille_de_Varsovie_(1920)

verdrag van Sèvres

Op 10 augustus 1920 ondertekenen de geallieerden en het Ottomaanse rijk het verdrag van Sèvres. Het is een vervolg op de wapenstilstand van Mudros van 30 oktober 1918. Dit verdrag zal uiteindelijk nooit uitgevoerd worden omdat Turkije het niet ratificeert.

De reden van de verwerping is de inhoud van dit verdrag. Daarmee zou het Ottomaanse rijk volledig opgedeeld worden onder de geallieerden. Maar onder de geallieerden was ook niet iedereen akkoord met de inhoud. Griekenland en Italië hadden tegengestelde belangen en eisten een groter deel op ten koste van elkaar.

Voor dit verdrag wordt ondertekend, zijn er al eerdere conferenties geweest waarop de verdeling telkens is bijgestuurd : conferentie in Londen (februari 1920) en in San Remo (april 1920). Griekenland heeft de uiteindelijke ondertekening niet afgewacht en bezet Smyrna (Izmir) al in mei 1919. Daarmee begint de Grieks-Turkse oorlog (lees meer op deze pagina).

Als de inhoud van dit verdrag in augustus 1920 bekend wordt gemaakt, stijgt de verontwaardiging bij de Turken en wint Kemal Atatürk er aanhangers bij in zijn gewapende verzet tegen dit verdrag. Als de Grieks-Turkse oorlog beëindigd wordt in 1922, zal het verdrag van Sèvres vervangen worden door het verdrag van Lausanne in 1923. Het feit dat de geallieerden een verdrag herschrijven om een voormalige verliezer van de Groote Oorlog tegemoet te komen, zal het strijdpunt worden van Adolf Hitler en zijn partij, de NSDAP.

bron : https://nl.wikipedia.org/wiki/Verdrag_van_S%C3%A8vres

Restoration of Order in Ireland Act

Op 9 augustus 1920 stemt het Britse parlement in met een nieuwe wet die bekend staat als de Restoration of Order in Ireland Act. Deze nieuwe wet moet het mogelijk maken het instorten van de burgerlijke overheid in Ierland tegen te gaan, nu het geweld hand over hand toeneemt. De wet voorvangt de gewone rechtbanken door militaire rechtbanken in die gebieden waar de IRA (Irish Republican Army) heel actief is. Bovendien komen militaire onderzoekscolleges in de plaats van de gewone lijkschouwersonderzoeken. Dit is vooral omdat de lokale autoriteiten sneller oordelen dat Britse soldaten aansprakelijk zijn voor het doden van Ierse burgers.

Het aantal veroordelingen loopt op tot 50 à 60 per week. Het aantal gevangenen stijgt maar ook het aantal mannen op de vlucht.
Deze mannen kunnen evenwel niet meer hun beroep uitoefenen en na de werkuren hun guerilla activiteiten opnemen. Daarom wijzigt de IRA van tactiek. Ze deelt deze mannen op de vlucht op in vliegende brigades. Hiermee kan ze sneller en meer hinderlagen leggen. Op 10 december 1920 zien de Britten zich genoodzaakt de krijgswet uit te vaardigen in een aantal counties. Hiermee moeten ze dus toegeven dat de Restoration of Order niet volstaat.

bron : https://en.wikipedia.org/wiki/Restoration_of_Order_in_Ireland_Act_1920

Gandhi en de non-coöperatie

Na het bloedbad in Amritsar in april 1919 (lees meer op deze pagina) stijgt de spanning snel in Indië. Gandhi wacht op het rapport van de overheid over het bloedbad waarbij Britse soldaten op een vreedzame betoging hebben gevuurd, met honderden doden en gewonden tot gevolg. Als het rapport mager blijkt en bepaalde hoger personen beschermd worden, roept Gandhi op tot non-coöperatie. Britse producten moeten geboycot worden. Eretitels moeten geweigerd worden en wie al Britse eretitels heeft, moet die teruggeven. Zo zendt Gandhi op 1 augustus 1920 de Kaiser-i-hind-medaille terug naar de Britse onderkoning van Indië bij wijze van protest.

Met dit terugzenden van een Brits ereteken wordt er een nieuwe beweging van non-coöperatie gestart. Indiërs worden opgeroepen niet meer samen te werken met Britten. Studenten verlaten Britse scholen en Indische ambtenaren leggen het werk neer. Deze beweging zal duren tot 1922 als de spanningen zo hoog oplopen dat een bloedig incident Gandhi aanzet om de beweging stop te zetten.

bron

https://www.gandhiashramsevagram.org/story-of-gandhi/chapter-18-jallianwalla-bagh-massacre.php

slag bij Khan Maysaloen

Op 30 oktober 1918 hebben Arabieren onder leiding van Emir Faysal en met de hulp van de Britten (waaronder de befaamde Laurence van Arabië) Damascus ingenomen. Na de nederlaag van het Ottomaanse rijk verdelen Britten en Fransen de Arabische gebieden onder elkaar. Syrië wordt onder Frans mandaat gesteld. (In die periode valt Syrië samen met het hedendaagse Libanon en Syrië. ) Op 18 november 1919 landen Franse soldaten in Beiroet om Syrië onder Franse controle te brengen. Ze nemen ook posities in de Bekaa vallei in, wat ingaat tegen eerdere afspraken tussen de Franse regering en Emir Faysal die de zaak eerst door de volkenbond wil geregeld zien.

Op 9 maart 1920 roept het Syrische parlement de onafhankelijkheid van Syrië uit met Faysal als koning. Zowel Britten als Fransen verwerpen deze onafhankelijkheid. In april 1920 worden de Franse en Britse mandaten over de Arabische gebieden van het Ottomaanse rijk bevestigd op de San Remo conferentie. Op 14 juli 1920 geeft de Franse generaal Gouraud koning Faysal een ultimatum : hij moet tegen 20 juli de Arabische legers ontbinden en de Franse controle aanvaarden of de Fransen vallen Syië binnen. Tussen 20 juli en 22 juli zijn er nog uitgewisselde boodschappen tussen Gouraud en Faysal, maar de opmars van de Fransen wordt niet gestopt. De Franse soldaten houden halt in Khan Maysaloen op 23 juli 1920. Ze zijn dan op 25 kilometer ten westen van Damascus.

Op 24 juli 1920 leveren de Fransen en de Syriërs slag bij Khan Maysaloen. Het aantal Franse soldaten onder leiding van generaal Mariano Goybet wordt geschat tussen 9.000 en 12.000. De Syriërs onder generaal Youssef al Azmeh wordt geschat op zo’n 4.000. De Syrische generaal sneuvelt tijdens de slag die 8 uur duurt en daarna ligt de weg naar Damascus open. Op 25 juli 1920 bezetten de Fransen de Syrische hoofdstad.

De foto hieronder toont generaal Gouraud die de Franse soldaten inspecteert voor de slag.

etnische spanningen in Split en Trieste

Zowel Italië als het koninkrijk Servië zijn geïnteresseerd in dezelfde delen van het Oostenrijks-Hongaarse keizerrijk. In 1915 heeft Italië de kant van de geallieerden gekozen na bepaalde afspraken. (Lees meer daarover op deze pagina). Na de wapenstilstand hopen de Italianen snel hun grenzen te kunnen verleggen. Maar de Serviërs hopen tegelijk op een Zuid-Slavische natie met de Kroaten, Bosniërs en Slovenen.

In 1919 bezet Gabriele D’Annunzio met een aantal vrijwilligers de stad Fiume om zo de annexatie door Italië af te dwingen. (meer op deze pagina). Daarmee neemt de spanning tussen Italianen en Slaven in de regio toe.

Op 11 juli 1920 zijn er schermutselingen tussen de Italiaanse in Kroatische inwoners in Split (Spalato in het Italiaans). Een aantal Italiaanse matrozen van het aangemeerde schip “Puglia” worden in het nauw gedreven door Kroaten. Kapitein Gulli van de “Puglia” komt aan land om te proberen zijn mannen te ontzetten, maar dan vallen er schoten. Er vallen een aantal gewonden, waaronder ook de kapitein. Gulli sterft op 12 juli.

En dan volgen de rellen mekaar in de regio op. Op 13 juli 1920 vallen Italiaanse fascisten en nationalisten Slavische zaken in Trieste aan. Het trieste hoogtepunt van de rellen wordt bereikt als de Narodni dom in brand gestoken wordt. Op 14 juli 1920 organiseren de Italianen in Trieste een protestbetoging waarbij een Italiaanse fascist, Gionanni Nini, door Slavische communisten wordt doodgestoken. Daarop breken weer rellen uit waarbij er op gegeven ogenblik een vuurgevecht uitbreekt rond hotel Balkan dat 20 minuten duurt.

Op de foto hieronder herdenken de Italianen hun doden. Er zijn natuurlijk ook aan Slavische kant bij Slovenen en Kroaten slachtoffers gevallen. Daar hebben we geen foto van gevonden.

bronnen
https://en.wikipedia.org/wiki/1918%E2%80%9320_unrest_in_Split
http://www.narodnidom.eu/it/la-mostra/13-luglio-1920-la-notte-dei-cristalli-di-trieste/
https://www.ereticamente.net/2013/09/14-luglio-1920-il-battesimo-dello.html

De Grieken gaan in de aanval

Het Griekse leger overschrijdt op 22 juni 1920 de Milne lijn. Deze Milne lijn is de demarcatielijn tussen Griekenland en Turkije, vastgelegd in Parijs. Het overschrijden van deze lijn gebeurt overigens met medeweten en goedkeuring van de geallieerden. Op bepaalde plaatsen krijgen de Grieken ook actieve ondersteuning van het Britse leger zoals bij de inname van havensteden aan de zee van Marmara. Om de situatie nog wat complexer te maken, krijgen de Grieken ook steun van Ottomaanse ordetroepen (Kuvâ-i İnzibâtiyye ) die tegen de Turkse nationalisten strijden.

In feite is het Grieks zomeroffensief al voorafgegaan door gevechten tussen de Ottomaanse ordediensten en Turkse nationalisten waarbij de Britten de kant van de Ottomanen kiezen. Er zijn op 16 en 17 juni 1920 Britse bombardementen op Turkse posities in Izmit ter ondersteuning van de Ottomaanse ordetroepen.

Omdat er geen vorderingen zijn, besluiten de Britten het Griekse leger te hulp te roepen. Op 22 juni 1920 start het Griekse zomeroffensief. Britten en Grieken nemen volgende steden in : Akhisar (22 juni); Kırkağaç, Soma en Salihli (24 juni); Alaşehir (25 juni); Kula (28 juni); Balıkesir (30 juni); Bandırma, Kirmasti and Karacabey (2 juli); Nazilli (3 juli); Gemlik en Mudanya (6 juli); Bursa (8 juli); Karamürsel (11 juli); İznik (12 juli); Gediz en Ulubey (28 augustus); Uşak (29 augustus); Simav (3 september).

bron : https://en.wikipedia.org/wiki/Greek_Summer_Offensive_(1920)

De Polen wijken terug

In 1919 wordt de onafhankelijke natie Polen terug opgericht nadat Polen in 1795 verdeeld werd onder Duitsland, Oostenrijk-Hongarije en Rusland. Omdat de onderhandelingen tussen de geallieerden en de overwonnen Centrale machten nog niet is afgerond, zijn de grenzen in Oost-Europa onzeker. En dus trekken de Polen samen met de Oekraïners ten strijde tegen Rusland dat verscheurd is door de burgeroorlog.

Op 7 mei 1920 trekken de Polen Kiev binnen. Daarmee is Polen op zijn grootste. Op 24 mei 1920 stoten Pools-Oekraiënse strijdkrachten op de bolsjewistische cavalerie van Semjon Boedjonny. Twee dagen later start Boedjonny gevechten ten zuiden van Kiev die een week aanhouden. De Russen worden teruggeslagen, maar op 3 juni 1920 begint er een nieuw Russisch offensief ten noorden van Kiev. De cavalerie van Boedjonny blijft inbeuken op de Poolse posities tot de Polen zich noodgedwongen terugtrekken. Op 13 juni 1920 evacueren ze Kiev. Omdat het Rode leger niet voldoende verkenningen uitvoert en communicatie tussen hun verschillende legerafdelingen te wensen overlaat, slagen Polen en Oekraiëners erin zich ordelijk terug te trekken.

Zoals de kaart hieronder laat zien, is de druk van het Rode leger zo groot dat de Polen tegen augustus 1920 een zeer groot gebied zullen verliezen.

bron : https://en.wikipedia.org/wiki/Kiev_Offensive_(1920)