De Roemeense regering verklaart op 27 augustus 1916 Oostenrijk-Hongarije de oorlog en mobiliseert haar strijdkrachten. Die vallen meteen de Oostenrijks-Hongaarse provincie Transsylvanië binnen waar een grote etnisch-Roemeense bevolkingsgroep woont. Duitsland en Turkije komen hun bondgenoot ter hulp en verklaren in de daaropvolgende dagen beide de oorlog aan Roemenië.
bron : Ian Westwell, 1914-1918 – de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas
Het is nog aardedonker op 25 augustus 1916 wanneer maar liefst dertien zeppelins opstijgen om Groot-Brittannië te bombarderen. De duisternis en de zware bewolking zorgen ervoor dat het afweergeschut aan land of op schepen hen niet of nauwelijks opmerkt, maar natuurlijk bemoeilijken die omstandigheden ook de oriëntatie.
Heinrich Mathy
Slechts vier van de dertien zeppelins raken tot boven vijandelijk grondgebied, onder meer door technische problemen. Enkele van de aanvallers verraden zichzelf door hun radioverkeer en krijgen toch te maken met beschietingen vanaf schepen.
De meest succesvolle onder de aanvallers is de L-31, die onder meer een elektriciteitscentrale treft, maar vooral een resem huizen waarbij 22 mensen omkomen. Het succes van de L-31 mag niet verbazen : het toestel vliegt onder gezag van Heinrich Mathy, zowat de meest gewaardeerde luchtschipcommandant.
bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
Ongeveer anderhalf jaar voor de Mijnenslag losbarst, is het Britse leger al bezig met de voorbereiding ervan. Onder de Duitse stellingen worden honderden meters lange tunnels gegraven naar de munitiekamers waar de bommen op het juiste tijdstip moeten ontploffen.
De Duitsers hebben wel een idee van het geallieerde gewroet in de ondergrond en trachten de precieze locaties te detecteren onder meer via luisterposten. Op 24 augustus 1916 hebben de Duitse manschappen prijs : ze ontdekken een tunnel onder hun loopgraven in de buurt van de Douve, een beek die van Westouter naar Warneton stroomt via Mesen. De Duitsers blazen de tunnel op en denken van de Britten in de ondergrond verlost te zijn. Bijna een jaar later zal een reeks daverende knallen hen het tegendeel aantonen.
bronnen
oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
http://toerisme.heuvelland.be/toerisme/3620-www/version/default/part/AttachmentData/data/3.%20Mijnenslag_web.pdf
De Duitse onderzeeër U-35 onder Lothar von Arnauld de la Perière keert op 20 augustus 1916 terug naar zijn basis in Cattaro in de Adriatische zee na een recordactie van 25 dagen. Hij heeft 54 schepen tot zinken gebracht, vooral Italiaanse, veel door kanonschoten. Dit is de zesde vaart van de U-35 onder leiding van Arnauld de la Perière en ook de meest succesvolle.Op 11 oktober 1916 krijgt hij als derde U-boot commandant de orde Pour le Mérite.
In totaal zal de kapitein 193 handelsschepen doen zinken voor een totaal van 457.179 Bruto Register Ton, 2 kanonneerboten met 2.500 BRT en 7 andere schepen (31.810 BRT). Daarmee is Lothar von Arnauld de la Perière de succesvolste bevelhebber aller tijden van een onderzeeër.
bronnen :
Ian Westwell, 1914-1918, de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas
https://de.wikipedia.org/wiki/Lothar_von_Arnauld_de_la_Peri%C3%A8re
Oorlog is soms ook veel geduld hebben. Ongeveer 18 meter diep onder de akkers in de omgeving van de hoeve Hollandse Schuur in Wijtschate plaatst de Australian Tunneling Company op 20 augustus 1916 de laatste dieptemijnen in de drie munitiekamers en worden de mijngangen afgesloten. De ontsteking en de explosie hebben pas plaats op 7 juni 1917, meteen het begin van de zogenaamde Mijnenslag.
De Duitsers zijn natuurlijk argwanend en kijken uit naar sporen van graafactiviteiten. Om hen te misleiden wordt een mitrailleurspost gebouwd op de plek waar de mijnschacht begon.
Toeristische tip : de drie kraters die het gevolg waren van deze explosies zijn nog steeds intact. De Hollandse Schuur (Hollandeschuurstraat 5, Wijtschate) werd na de oorlog opnieuw opgebouwd, precies tussen de mijnkraters.
bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
Landbouwer Leeters van de hoeve Keysershof in Kinrooi spreekt op 19 augustus 1916 aan de elektrische versperring achter zijn hoeve, op de grens met Nederland, met enkele familieleden. Op een bepaald ogenblik geeft hij een boterham aan een Duitse soldaat, die misschien wel kwam controleren wat die mensen doen bij den draad.
Leeters raakt de elektrische draad slechts even aan maar is bijna onmiddellijk dood. Zijn dochter, die hem wil bevrijden, wordt gered dankzij de isoleerstok van de soldaat. Ze houdt er wel brandwonden aan over.
bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
Onderluitenant Arthur Pasquier kraakt in Wulpen (deelgemeente van Koksijde) met enkele vrienden een fles Sauternes, een wijn die daar gemakkelijk verkrijgbaar is. Op de weg terug naar zijn schuilplaats denkt hij na over de oorlog
Met blijdschap stel ik vast dat ik me veel minder ongerust maak over de algemene oorlogstoestand. Ik heb de onverschillige zorgeloosheid van de soldaat overgenomen sinds de korte tijd dat ik bij de artillerie ben. Alles bijeengenomen is het gemakkelijk een chef te hebben en zonder meer te gehoorzamen, zonder altijd te moeten zoeken om zich snel uit de slag te trekken, zoals ik zo dikwijls heb moeten doen.
Aan het kanon wordt het leven geregeld door bevelen en het lijkt zo eenvoudig en duidelijk dat ik me er ontspannen bij voel. Dat wil niet zeggen dat we leeglopers zijn, ver vandaar.
bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
Op 17 augustus 1916 wijdt de Legerbode een artikel aan het onderwijs in het Belgische Tehuis voor Oorlogsinvaliden, dat in april 1916 is geopend in Le Havre. Er is een lagere school en een beroepsschool.
In de lagere school leren de oorlogsinvaliden lezen en schrijven of wordt hun kennis terzake opgefrist. Verder zijn er ook vakken als spelling, spraakkunst, rekenen, tekenen, geschiedenis… Deze opleiding is een voorbereiding op de beroepsschool waar men ofwel een nieuw vak leert of een vroeger vak heropfrist. Er zijn leergangen in technische vakken, maar ook in handels-Engels voor wie onbekwaam is voor handwerk.
bton : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
Nogal wat jongeren geven een valse leeftijd op om soldaat te kunnen worden. Een van hen, de Australiër John Stanley Adams, sneuvelt op 16 augustus 1916 in Mouquet Farm, bij Pozières (Frankrijk).
In Australië is de minimum leeftijd voor soldaten 21 jaar, of 18 wanneer je de toestemming hebt van je ouders of voogd. Toen John Stanley zich in januari 1916 in Sydney aanmeldde voor legerdienst, vertelde hij dat hij 18 jaar en 1 maand oud was. Zijn vader schreef later dat hij pas 16 jaar was bij zijn overlijden.
John Stanley Adams krijgt een graf nabij de plek waar hij sterft, maar na de oorlog is zijn graf onvindbaar. Hij staat wel vermeld op het Australian Memorial in Villers-Bretonneux (ten oosten van Amiens).
bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
In de schoolkazerne in Hasselt schieten Duitse militairen op 12 augustus 1916 twee mensen dood : de Fransman Sylvain Duval en Hendrik Vervoort, onderwijzer in Meeuwen. Allebei worden ze in Zonhoven begraven.
Hendrik Verdonck neemt op 1 augustus 1914 voor de duur van de oorlog vrijwillig dienst bij het 2e regiment Jagers te Voet. Van oktober 1914 tot begin 1915 is hij omwille van verwondingen enkele malen gehospitaliseerd in Aberdeen en Calais. Daar wordt hij op 1 april 1915 wegens verwondingen aan het oog afgekeurd voor de velddienst. Hij meldt zich dan als vrijwilliger bij de spionagedienst met vertakkingen tot in Noord-Frankrijk. De Franse officier Sylvain Duval leidt samen met hem het gezelschap. Op 6 mei 1916 wordt Hendrik door de Duitsers gevangen genomen.
De Franse militair Sylvain Duval is sergeant bij het bataljon Douaniers en Infanterie. Hij komt naar België om enkele sabotagedaden te plegen. Zo is hij betrokken bij een “vernietigingsopdracht” in september en november 1915. In april 1916 is hij opnieuw in ons land om een inlichtingendienst op te zetten in Charleroi en Hirson, Frankrijk. Via zijn opdrachtgevers in Rotterdam komt hij in contact met Hendrik Verdonck. Na enkele onvoorzichtigheden arresteren de Duitsers hem. De Duitsers vinden een kaart die Duval vanuit Brussel naar Verdonck schreef en pakken daarop de Limburger op.
bronnen
oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
http://hasel.be/node/270214
http://www.hetstadsmus.be/images/dbimages/docs/pub_keik046.pdf
Martinus Evers 