Slag om Marash

Na de overgave van het Ottomaanse rijk aan de geallieerden in oktober 1918, komt de stad Marash onder gezamelijk Brits-Frans bestuur.  De Fransen sturen soldaten waaronder soldaten van het Armeense legioen die onder Franse vlag marcheren. De Fransen zorgen voor de repatriëring van Armeniërs die gedeporteerd zijn tijdens de oorlog. Na een aantal maanden zijn 150.000 Armeniërs terug in de streek van Cilicië , waaronder 20.000 voormalige inwoners van Marash.

Vanaf 4 november 1919 nemen de Fransen het volledige bestuur van Cilicië over. Kemal Atatürk is ondertussen bezig met het verzamelen van soldaten, al dan niet regulier, om het de Fransen heel lastig te maken in CIlicië. Vanaf januari 1920 komen Franse konvooien geregeld onder vuur tijdens plotse hinderlagen. Het Franse garnizoen van Marash, waaronder heel wat soldaten van het Armeense legioen, vraagt om versterking maar die versterking geraakt niet zonder moeite tot bij hen. De versterkingen onder leiding van luitenant-kolonel Robert Normand, baant zich al vechtend een weg tot Marash dat ze bereiken op 7 februari 1920. De artillerie meegebracht door de soldaten van Normand nemen de Turkse posities onder vuur. Op 8 februari maken de soldaten van Normand contact met de gevechtsposities van het Franse garnizoen van Marash. Normand brengt generaal Quérette het nieuws dat hij gekomen is om de evacuatie van Marash te begeleiden.

Op 11 februari wordt de laatste munitie in de depots onklaar gemaakt en de Fransen onder leiding van generaal Quérette wachten op de nacht om de stad te verlaten. Zo hopen ze niet gehinderd te worden door de Armeniërs die bij het zien van een evacuatie de stad ook zouden willen verlaten. Het gevolg is wel dat de Armeniërs, in de steek gelaten door de Fransen, de wraak van de Turken moeten ondergaan. De inname van Marash door de troepen van Kemal Atatürk gaat gepaard met een slachtpartij die volgens sommigen 5.000 tot 12.000 Armeniërs het leven zou kosten.

De Franse nederlaag in Marash wordt druk besproken in de Europese pers en in het Brits parlement. Ook de rol van luitenant-kolonel Normand en de vraag wie nu het bevel tot evacuatie heeft gegeven, maken onderwerp uit van een onderzoek. De grootste verrassing voor de Britten is wel dat ze niet op de hoogte waren van de sterkte van het leger van Kemal Atatürk. Voor de Turken was deze slag een overwinning en de eerste grote slag in de Turkse onafhankelijkheidsoorlog.

Bron https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Marash

de omzendbrief van Amasya

Op 15 mei 1919 landen Griekse soldaten in Smyrna aan de kust van Anatolië. Daarmee is de Grieks-Turkse oorlog van start gegaan. Op 22 juni 1919 wordt in Amasya een omzendbrief geschreven die beschouwd wordt als het eerste geschreven Turkse antwoord op de Griekse landing. Onder de schrijvers van deze omzendbrief zijn majoor-generaal Mustafa Kemal Atatürk (gekend als krachtdadig officier die het verzet organiseert in Galipoli in 1915), Rauf Orbay (voormalig minister van de marine), kolonel Refet Bele, commandant Ali Fuat Cebesoy. Tijdens de bijeenkomst houden ze ook telegrafisch overleg met luitenant-generaal Cemal Mersinli en generaal Kasim Karabekir. De inhoud van de omzendbrief stelt het volgende.

  • De eenheid en onafhankelijkheid van de natie is in groot gevaar.
  • De regretting in Istanbul kan de verantwoordelijkheid niet opnemen en het lijkt of de natie niet meer bestaat.
  • De onafhankelijkheid van de natie kan enkel met vastberadenheid en geloof gevrijwaard worden.
  • Om de doelstellingen van de natie en de rechten van het volk te verdedigen moeten we een nationaal comité hebben dat vrij is van enige inmenging.
  • Iedere provincie zal drie afgevaardigden sturen naar het congres.
  • De afgevaardigden mogen hun echte identiteit niet gebruiken en deze omzendbrief moet bewaard worden als een nationaal geheim.
  • Het eerste congres gaat door op 10 juli 1919 in Erzurum. Daarna is er in september nog een congres in Sivas.

Deze omzendbrief brengt de Grieks-Turkse oorlog in een versnelling. Het zal nog tot 24 juli 1923 duren voor de Turkse onafhankelijkheidsoorlog ten einde is.

bron : https://en.wikipedia.org/wiki/Amasya_Circular


Grieks-Turkse oorlog start

Iedereen beschouwt 11 november 1918 als het einde van de Groote Oorlog. In feite start dan de wapenstilstand. Het duurt nog tot juni 1919 voor er echt een vredesakkoord wordt ondertekend. In de tussentijd is er dan wel vrede teruggekeerd bij de westelijke geallieerden en wordt er niet meer gevochten aan het westelijk front.

Bij de overwonnen staten ligt dat heel anders. In Rusland is er nog steeds een burgeroorlog. In Duitsland zijn er nog geregeld schermutselingen met communisten. Oostenrijk-Hongarije is uiteen gevallen in verschillende staten die mekaar ook onderling bekampen vooraleer het vredesverdrag dat in Versailles onderhandelt, de grenzen zal vastleggen.

Alsof er nog niet voldoende gevechten bezig zijn, komt er op 15 mei 1919 nog een oorlog bij. Dan landen de eerste Griekse troepen in Smyrna, een havenstad aan de kust van Anatolië, waar de meerderheid van de bevolking Grieks spreekt. Dit is het begin van een Grieks-Turkse oorlog die zal duren tot 1922.

In 1920 wordt de toestand in het Verdrag van Sèvres geformaliseerd: het Ottomaanse rijk wordt in zessen geknipt:
– een Turkse rompstaat in Centraal- en Noord-Anatolië;
– de onafhankelijke Republiek Armenië.
– een Frans mandaatgebied;
– een Brits mandaatgebied;
– een Italiaans mandaatgebied;
– een Griekse bezettingszone.

De Grieken breiden gedurende de zomer van 1920 hun bezettingszone gestadig uit, hoewel ze hierbij op steeds heviger Turkse weerstand stuiten. Het doel van deze operaties is de consolidatie van het Anatolische bruggenhoofd en het opzetten van een bufferzone rondom Smyrna (Izmir).

Mustafa Kemal Atatürk weigert het verdrag van Sèvres te erkennen. Armenië wordt als eerste heroverd en verdeeld met de Sovjet-Unie. De Grieken behalen nog successen maar uiteindelijk halen de Turken in 1922 de overhand.

bron : https://nl.wikipedia.org/wiki/Grieks-Turkse_Oorlog

Georgisch-Armeense oorlog

De wereldoorlog is nog maar net voorbij of er barst al een nieuw conflict uit. Op 7 december 1918 begint de Georgisch-Armeense oorlog. Na de vrede van Mudros (30 oktober 1918) trekken de Ottomaanse troepen zich terug uit het grensgebied van Georgië en Armenië. De Georgiërs claimen enkele districten waar de Armeniërs in de meerderheid zijn, onder meer Lori, Bortschalo en Akhalkalak

De Armeniërs laten dat niet over hun kant gaan en er volgt een grensoorlog. Die duurt tot 31 december 1918, wanneer Groot-Brittannië erin slaagt een wapenstilstand te bereiken. Erg lang kunnen de beide landen niet van de onderlingen vrede genieten, want Rusland grijpt de macht : in december 1920 in Armenië en in april 1921 in Georgië.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Onderstaande foto toont Armeense cavaleristen. 

Damascus valt !

Na hun overweldigende triomf op de Turken bij de slag van Megiddo in september 1918 vallen de troepen van de Britse generaal sir Edmund Allenby op 1 oktober 1918 de hoofdstad Damascus binnen en nemen 20.000 Turken gevangen. Ze worden aangevoerd door de Australische 3e Light Horse.

De Britse komst is voorafgegaan door Arabische guerillatroepen. Hoewel de Britten zich daarover zorgen maken, beginnen de Arabieren Damascus te besturen. Een dag later wordt Beiroet veroverd. Aleppo, 320 kilometer verder noordwaarts, valt op de 25e oktober.

Onderstaande filmfragment komt uit de film “Lawrence of Arabia”.

bron : Ian Westwell, 1914-1918 – de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas

De laatste rit van de Balkanzug

Vanuit Constantinopel vertrekt op 6 oktober 1918 de laatste Balkanzug. In de omgekeerde richting verlaat een trein Berlijn nog op 11 november 1918, maar die raakt niet verder dan Nis (Servië).

De Balkanzug was een soort alternatief van de Centralen voor de Oriënt Express. Deze historische treinverbinding wedr immers opgeheven in het begin van de oorlog, omdat het traject deels over vijandelijk grondgebied loopt.

Voor Duitsland en Oostenrijk-Hongarije is de Balkanzug belangrijk omdat die een verbinding biedt met de Turkse bondgenoten : de hoofdas verloopt immers tussen Berlijn en Constantinopel. Over dit traject, dat ongeveer drieënhalve dag vergt, rijdt de trein tweemaal per week.

De Duitsers slagen er niet in om het traject te verlengen tot Bagdad omdat sommige tunnels richting Iraakse hoofdstad nog niet operationeel zijn.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Balkanzug_1918

 

de slag van Megiddo

De slag van Megiddo, die begint op 19 september 1918 en duurt tot 25 september, wordt gezien als het hoogtepunt van de Britse invasie in Palestina. In de voorafgaande maanden heeft de Britse bevelhebber Edmund Allenby een tactisch plan uitgewerkt dat grote waardering verdient. Via een reeks van troepenverplaatsingen en voorafgaande acties manoeuvreert zowel het Britse leger als de Ottomaanse tegenstrever in de gewenste posities. De Britse overwinning is groot : 25.000 Ottomaanse en Duitse gevangenen en slechts 10.000 ontsnapten.

De verleiding om deze veldslag slag van Megiddo te noemen was groot, maar slag van Nabloes zou correcter geweest zijn. In 1478 voor Christus werd al een slag van Megiddo uitgevochten, toen tussen Thoetmosis III en de Hittieten. Dit is bovendien de eerste veldslag uit de geschiedenis waarvan een geschreven verslag bestaat, weliswaar in de vorm van hiëroglyfen in de tempel van Karnak (Egypte).

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Megiddo1918