tijdslijn

door

overwinning voor von Richthofen

Manfred von Richthofen, de meest vermaarde Duitse jachtpiloot uit de eerste wereldoorlog, behaalt op 24 januari 1917 een van zijn vele overwinningen, meer bepaald de achttiende van de in totaal tachtig, vooraleer hij zelf neergeschoten wordt.

Sinds kort vliegt hij met zijn Albatros-toestel bij het eskadron dat bekend staat als Jagdstaffel 11 of Jasta 11. Voorheen maakte hij deel uit van Jagdstaffel 2 (Jasta 2), waar hij zestien overwinningen behaalde. De slachtoffers van de dag zijn twee Britten : luitenant John MacLennan en kapitein Oscar Greig, beiden gewond en krijgsgevangen gemaakt.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

manfred-von-richtofen

door

het Zimmermann-telegram

De Britse cryptografische dienst slaagt er op 19 januari 1917 in om het zogenaamde Zimmermann-telegram te ontcijferen dat de Duitse minister van buitenlandse zaken Arthur Zimmermann enkele dagen eerder naar de Mexicaanse regering heeft gezonden. Duitsland kondigt daarin een onbeperkte duikbotenoorlog aan en hoopt dat de Verenigde Staten neutraal zullen blijven. Indien niet, belooft Duitsland om de Mexicanen te steunen bij de herovering van voormalig Mexicaans grondgebied in de Verenigde Staten (Arizona, New-Mexico, Texas) op voorwaarde dat Mexico een verbond met hen sluit.

De Britten spelen het ontcijferde telegram door aan de Amerikanen voor wie dit de directe aanleiding is om eveneens deel te nemen aan de oorlog tegen Duitsland.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Duitsland

zimmermann

door

Grootseminarie Brugge opgeëist

De Duitse Kommandantur in Brugge meldt op 17 januari 1917 aan het stadsbestuur dat men het Grootseminarie binnen de week moet ontruimen en voegt eraan toe dat het meubilair ter plekke moet blijven. Een paar dagen later blijkt de helft daarvan al verdwenen.

De Kommandant, Freiherr von Büttlar, eist natuurlijk dat de meubels terugkomen, want in het seminarie moet er de mogelijkheid zijn om matrozen van de duikbootbasis in Zeebrugge te huisvesten. In de bijbehorende kerk zullen protestantse diensten doorgaan.

De president van het seminarie dringt bij de Duitse overheid aan op bescherming van de 40.000 waardevolle boekdelen in de bibliotheek. Achteraf zal blijken dat de bibliotheek inderdaad ontruimd is en de boeken gered.

bronnen
oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Google Books Novi Monasteri Volume 8

grootseminariebrugge_januari1917

Vergeltungslager Flabas
door

Vergeltungslager Flabas

Een Duits ultimatum, drie weken geleden overgemaakt aan het Franse leger, verloopt op 15 januari 1917. De Duitsers eisen dat een Frans gevangenenkamp dat te dicht bij de frontlinie ligt, buiten het vuurbereik van hun kanonnen komt te ligtgen. De Fransen reageren niet. Als represaille installeren de Duitsers een kamp voor vijfhonderd Franse krijgsgevangenen in het dorpje Flabas  ten noordoosten van Verdun, vlak achter de frontlinie en binnen het vuurbereik van de Franse kanonnern. In het Duitse gevangenenkamp staat een barak waar 200 van de 500 Fransen kunnen slapen, de overigen moeten buiten slapen, ondanks de strenge winter. De Duitsers leggen hen dwangarbeid op zoals repareren van straten achter het front en vervoer van munitie. Een vluchtpoging wordt gestraft met kruisiging aan de prikkeldraad. Pas na zes maanden geeft de Franse legerleiding toe. Dan verplaatst ook het Duitse leger zijn krijgsgevangenenkamp.

Bronnen
Oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
http://www.moulin-le-cygne.com/blog/flabas-represaillekamp-1917/

vergeltungslagerflabas

door

Training in Fécamp

Gaston Le Roy brengt de eerste weken van 1917 in Fécamp, Frankrijk door om training te krijgen.

1 januari 1917 : Het lijkt wel of onze sneltrein alle herbergen aandoet. In Abbeville staan we drie uur stil. In Eu ook, maar nu worden we verwittigd en we stappen in EU eens uit om de benen te strekken. Daarna stoomt de trein wat sneller, we vliegen Dieppe voorbij en rond middernacht komen we in Fécamp aan.

3 januari 1917 : We verblijven in een oud oefenkamp maar de keuken is uitstekend. We logeren in een oude maalderij. De tucht staat ons toe uit te gaan tussen 18 en 21 uur. Tot 17 uur zijn de koffiehuizen voor ons gesloten. De dienst : opstaan om 6u30, om 8u in het gelid. In de voormiddag oefeningen op het kleine plein en in de namiddag op de grote heuvel. Voor mij is dat een berg.

4 januari 1917 : Ze leren ons handgranaten werpen. Dit tijdverdrijf ligt me niet nauw aan het hart. Ik probeer er zo weinig mogelijk van te bakken om ervan af te geraken.

8 januari 1917 : De hellingen op de polygoon liggen er glad bij na de regen. Er staat een stevige wind en het is er koud. De oefeningen worden afgelast en ik blijf op mijn zoldersalon.

11 januari 1917 : De tijd vliegt. Naar de polygoon, naar de stad. Eten, drinken en uitgaan. De picons smaken heerlijk, maar onze portemonnee raakt leeg.
Op straat moeten alle lichten worden gedoofd. Er is een zeppelin in aantocht. Een half uur later heerst volledige duisternis. Iedereen keert snel huiswaarts, ook wij blijven binnen. Maar er gebeurt niets.

13 januari 1917 : Met vreugde en een massa luizen verlaat ik Fécamp. Rond 4 uur stappen we de trein op. De wagons zijn smal en klein. We hebben weinig plaats met acht man in een coupé. Toch kan ik wat slapen. Het sneeuwt de hele nacht.

16 januari 1917 : De 13e begon de terugreis. Een dag en twee nachten deed de trein erover om Calais te bereiken. Een trage en vermoeiende toch. De levensmiddelen voor de voorziene veertien uur zijn al lang op. Dan krijgen we elk vier beschuiten, aardappelen en een fles heldere koffie.

bron : André Gysel, Gaston Le Roy – dagboek van een Vlaamse oorlogsvrijwilliger, Lannoo

Handgranaten01.jpg

door

Slag van Rafah

De Britse troepen verzamelen op 8 en 9 januari 1917 in Egypte onder het bevel van generaal sir Archibald Murray. Ze verdrijven de Turken van het schiereiland Sinaï waarna ze Palestina binnenvallen. Ze behalen een belangrijke overwinning in de slag van Magruntein (ook bekend als slag bij Rafah) waarbij ze zo’n 1600 Turken gevangen nemen en een handvol artilleriewapens buitmaken. Onder Murrays’ troepen vallen 487 slachtoffers. Hij plant een invasie in Palestina. Zijn eerste doelen zijn een reeks door de Turken bezette kammen van de Gaza aan de Middellandse-Zee-kust tot Beersheba in het binnenland over een afstand van ongeveer 32 kilometer. Murray’s laatste doelwit is Jeruzalem.

bron : Ian Westwell, 1914-1918 – de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas

turkish_howitzer_10-5cm

Turkse Howitzer

door

Belgische korporaal pleegt lustmoord in Harderwijk

Woutje Van de Velde, een 6-jarig Nederlands meisje, sterft op 13 januari 1917 ten gevolge van een zedenmisdrijf gepleegd door een Belgische korporaal. De man is een van de ongeveer vijftienduizend Belgische militairen die geïnterneerd zijn in het zogenaamde Belgenkamp nabij Harderwijk.

Omdat Nederland neutraal is en wil blijven, worden militairen uit bij de oorlog betrokken landen geïnterneerd zodra ze de Nederlandse grens overschrijden. Voor nogal wat militairen is een vlucht naar Nederland dan ook een ontsnapping aan de oorlog.

Een afgezaagde boomstam markeert het graf van Woutje van de Velde op de Gemeentelijke Begraafplaats van Harderwijk. De dader wordt eerst veroordeeld tot vijftien jaar tuchthuis en vervolgens in hoger beroep ontoerekeningsvatbaat verklaard en vrijgesproken. De krijgsraad beslist dan hem in een krankzinnigengesticht op te sluiten.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

grafzerk-woutje-van-de-velde

grafzerk Woutje Van de velde

door

carte blanche voor de U-boot

Op een vergadering in Pless (nu Pszczyna in Polen) beslist de Duitse legerleiding op 9 januari 1917 om voortaan onderzeeërs in te zetten zonder enige restrictie. Voorheen werden schepen uit neutrale landen zoals de Verenigde Staten ontzien. De twee belangrijkste redenen voor de Duitsers om hun onderzeeërs zonder voorbehoud in te zetten waren de minder gunstige ontwikkeling van de oorlog en de sterk toegenomen getalsterkte van deze boten.

Gedurende deze zogenaamde U-boot-conferentie opperen sommigen de vrees dat men de tot dan toe neutrale Verenigde Staten zal betrekken in de oorlog. Omwille van deze Duitse beslissing verbreken de Amerikanen de diplomatieke relaties, maar de aanvangsdatum van de duikbotenoorlog zonder restricties blijft behouden op 1 februari 1917.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

ubootsimulator

door

Neergestort in Ploegsteert

mottershead_thomas

Thomas Mottershead

Tijdens een gevecht op 7 januari 1917 met twee Duitse vliegtuigen slaagt Thomas Mottershead erin om een ervan neer te halen, maar het tweede treft zijn brandstoftank. De tweede man aan boord, luitenant W.E. Gower, slaagt er niet in om het ontstane vuur te doven met zijn handblusser. Gehuld in vlammen lukt het Mottershead toch nog om het toestel neer te zetten. Enkele dagen later overlijdt hij aan zijn brandwonden, vijf dagen voor zijn 25ste verjaardag.

Na zijn dood ontvangt Thomas Mottershead het Victoria Cross, de hoogste en meest prestigieuze onderscheiding voor Britse troepen. Tijdens de eerste wereldoorlog worden slechts 628 van deze militaire eretekens toegekend.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Mottershead_1917.jpg

door

besneeuwde loopgraven aan Ijzerfront

Raoul Snoeck heeft er een maand opleiding in Frankrijk opzitten als hij op 1 januari 1917 terug naar België komt met zijn compagnie. Na 2 dagen rust keert hij terug naar de loopgraven.

6 januari 1917 : In de loopgraven van Noordschote. De winter is guur. Het vriest dat het kraakt. ’s Nachts gaan we op verkenning over et ijs. Dat is prettig in een kalme sector. We bevinden ons hier op grote afstand van de vijand en de Moffen laten ons met rust.

10 januari 1917 : In rustperiodes krijgen we veel oefeningen. Vandaag keren we terug naar de loopgraven, waar het eentonige leventje herbegint. Ik moet voor vierentwintig uur naar de voorposten waar ik in 1915 tweemaal gewond raakte.

16 januari 1917 : Naar Stavele op rust. Het 4e linie komt ons aflossen.

bron : Raoul Snoeck, n de modderbrij van de IJzervallei, uit het Frans vertaald door André Gysel, Snoeck-Ducaju & Zoon

Winter1917_01.jpg