tijdslijn

door

Roemenen verliezen Constanța

Het Duitse hoofdkwartier meldt op 23 oktober 1916 dat Duitse en Bulgaarse troepen de Roemeense havenstad Constanța hebben ingenomen. Slechts acht weken geleden verklaarde Roemenië de oorlog aan Oostenrijk-Hongarije en aanvankelijk verliep de strijd succesvol want het kon een groot deel van Zevenburgen innemen. Zodra de Duitse troepen op volle kracht kunnen deelnemen aan de strijd, is het snel gedaan met de Roemenen, met de inname van Constanța als dieptepunt.

Een Duits marinevliegtuig voert een huzarenstukje op door te landen in de rug van de zich terugtrekkende Roemenen, daar op de grond twee vliegtuigen te vernietigen en vervolgens heelhuids terug te keren.

 

bron : oorlogskalender 2014-2018 Davidsfonds

Constanza_191610.png

Brandende olietanks in Constanza

 

 

door

Verdwaald boven Nederland

Er verschijnen wel vaker Duitse luchtschepen boven het neutrale Nederland, meestal omdat ze technische problemen hebben of uit koers geslagen zijn. De LZ 90 die op 22 oktober 1916 over het land vliegt, roept wat meer commotie op, wellicht omdat hij zo vaak gezien wordt op zijn tocht.

Eigenlijk is de LZ90 al weer bijna bij de thuisbasis in de buurt van Keulen, wanneer de problemen met een of meer motoren beginnen. Het toestel bevindt zich nabij de Belgische grens in Aken en is op de terugweg na een bombardement in de buurt van Le Touquet ten zuiden van Boulogne.

Bij Aken krijgt een zuidoostelijke wind vat op het luchtschip en stuwt het over Nederlands-Limburg. Daarna duikt de zeppelin op boven tal van plaatsen : Gorinchem, Arkel, Leerdam, Maurik, Rhenen, Wageningen. Daarna gaat het netjes over de Nederrijn en de Rijn richting Duitsland.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

zeppelin_19161022

door

Aanslag in Wenen

karlvonstuergkh

Karl von Stürgkh

Tijdens een lunch in een Weens hotel schiet Friedrich Adler op 21 oktober 1916 de Oostenrijkse aartsconservatieve eerste minister Karl von Stürgkh neer. Deze Friedrich Adler is de zoon van de partijvoorzitter. Adler verklaart zijn daad als een protest tegen de autoritaire wijze waarop de premier het land bestuurt.

Keizer Franz Joseph benoemt snel een nieuwe premier : Ersnt von Körber. Friedrich Adler wordt ter dood veroordeeld, krijgt gratie van de inmiddels nieuwe keizer Karl en geniet van amnestie na de oorlog.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

 

door

de moord op Stanislaus Nyczack

Tijdens de eerste wereldoorlog ontstaat er niet alleen smokkel over de landsgrenzen maar ook tussen de verschillende etappegebieden waarin de Duitse overheid België verdeeld heeft. Die smokkel is er omdat de uitvoer van producten tussen de etappegebieden gereglementeerd is.

Terwijl drie smokkelaars onderweg zijn langs de Durme met een kruiwagen gevuld met rogge, lopen ze in de armen van de Duitse soldaat Stanislaus Nyczack. Het drietal vermoordt hem op 20 oktober 1916

De Duitsers tillen zwaar aan deze feiten en doen er alles aan om de moordenaars te vinden. Ze afficheren oproepen aan de bevoling, nemen drie gijzelaars in hechtenis, sluiten alle herbergen in Elversele. Enkele weken later worden 130 mannen opgepakt en ondervraagd : de daders worden opgepakt. Een van hen beschuldigt de twee anderen en ontsnapt zo aan executie.

De foto hieronder is de kaft van een boek gepubliceerd door Luc Peleman in 1986.

bronnen
oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
http://www.waaskrant.be/nieuws/16961-gemeente-krijgt-stukken-over-terdoodveroordeelden-uit-eerste-wereldoorlog
http://degrooteoorlog.skynetblogs.be/tag/stanislaus+nyczak

StanislausNyczak.jpg

door

proefvlucht voor Duitse bommenwerper

De Duitse Luftstreitkräfte kijken ernaar uit om een nieuwe, zwaardere bommenwerper in dienst te nemen. Op 19 oktober 1916 beginnen de militaire proeven met een dergelijke toestel, gebouwd door de Deutsche Flugzeug Werke. Blijkbaar voldoet het vliegtuig want de militairen gaan over tot de aankoop. Al snel duiken er problemen op met de aandrijfassen van de duw- en trekpropellors. Het probleem raakt opgelost, maar het toestel zal nooit in productie gaan.

Het enige exemplaar van de DFW R.I. (waarbij de R voor Riesenflugzeug of Reuzenvliegtuig staat) maakt twee operationele vluchten in de buurt van Riga. Bij de tweede vlucht crasht het aanvankelijk veelbelovende vliegtuig.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

DFW_RI.jpg

door

Feste Schwaben valt in Britse handen

Na ruim twee weken vechten komt de Feste Schwaben (in het Engels the Schwaben Redoubt) op 14 oktober 1916 helemaal in Britse handen. De naam van dit bolwerk verwijst naar de plaats waar de verdedigers vandaan komen, niet naar de ligging ervan. Deze zwaar versterkte positie bevindt zich nabij het stadje Thiepval, aan het riviertje de Ancre. De sterkte van deze positie steunt op een uitgebreid netwerk van loopgraven, met daartussen diverse mitrailleursposten. Aansluitend zijn er accomodaties, allerhande, commandopost, eerste hulppost, seinpost,…

Generaal Haig, bevelhebber van de Britse troepen, beschrijft deze Britse aanval en overwinning achteraf als “een van de mooiste wapenfeiten van de oorlog”.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

schwabenredoubt1916b

 

door

Duitse gevangenen in Dikkebus

In de voormiddag van 13 oktober 1916 trekken ruim driehonderd Duitse krijgsgevangenen door Dikkebus. Ze zien er bijna allemaal vuil, bleek en mager uit. Enkele dagen geleden zijn ze gevangen genomen aan de Somme en nu moeten ze hier de Belgische werklieden vervangen.

Hun gevangenis bevindt zich in het gehucht Ouderdom en bestaat uit lijnwaden parapluvormige tenten. Daarrond staat een dubbele afsluiting in prikkeldraad waartussen een loopbrug ligt waarop schildwachten wandelen.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

duitsekrijgsgevangenen

door

Lawrence in Arabië

Kapitein T.E. Lawrence, een Brits verbindingsofficier, arriveert op 16 oktober 1916 in Jeddah. Hij moet contacten leggen tussen de leiders van de Arabische revolutionairen en het Britse establishment. Hij wordt de adviseur van prins Feisal, die de verschillende Arabische stammen probeert te verenigen tegen de Turken. Lawrence, een voorstander van een onafhankelijke Arabische staat, wordt wegens zijn prestaties bekend als “Lawrence of Arabia”.

bron : Ian Westwell, 1914-1918, de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas

TE_Lawrence.jpg

door

de eerste geallieerde bombardementsvlucht

Al snel na het begin van de oorlog is het voor sommige hogere geallieerde militairen duidelijk dat bombarderen vanuit de lucht een bijdrage kan leveren tot de overwinning. De Duitsers kunnen met hun weliswaar trage zeppelins alvast zware bommen gooien, maar de Britten en Fransen moeten het aanvankelijk stellen met gewone vliegtuigen die wat kleine bommen kunnen transporteren. Zowel Britten als Fransen bouwen heuse bommenwerpers.

Omdat de actieradius van Britse bommenwerpers niet tot in Duitsland reikt, wordt in Frankrijk een eenheid opgezet onder het gezag van Hugh Trenchard. Op 12 oktober 1916 vertrekt de eerste grote geallieerde bombardementsvlucht. Een vloot van Britse en Franse bommenwerpers bestookt de wapenfabriek Mauser Werken in Oberndorf. Omdat de logge en trager bommenwerpers zeer kwetsbaar zijn voor Duitse jachtvliegtuigen, vliegen ze onder begeleiding van Nieuport-toestellen.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

hughtrenchard_royalflyingcorps

Hugh Trenchard

door

het Belgenmonument van Amersfoort

Belgen die in Nederland geïnterneerd zijn, vervelen zich behoorlijk. Eén remedie daartegen : werken tegen betaling, bijvoorbeeld bij landbouwers of in de mijnen. Op 10 oktober 1916 keurt de gemeenteraad van Amersfoort een nieuwe maatregel tegen de verveling goed : de Belgen mogen meewerken aan een monument om de Belgische dank voor de Nederlandse gastvrijheid tijdens de oorlog te uiten.

In groepen van 25 mogen de Belgen enkele weken of maanden meehelpen aan de oprichting van het zogenaamde Belgenmonument. Het eindresultaat is een soort van gebouw met in de muren portretten van koningen en hoge militairen uit de beide landen, enkele symbolen, en toch ook een lijst van in Nederland gestorven Belgische geïnterneerden.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

belgenmonument-amersfoort.jpg