vredesvoorstel van de Centralen

Onder impuls van Oostenrijk-Hongarije doen de Centralen op 12 december 1916 een soort van vredesvoorstel aan de landen van de Entente (de geallieerden).

Magdeutschefriedensangebot1916 het document wel als een voorstel worden omschreven ? Het is blijkbaar hooghartig van tekst en roept de tegenpartij op om de oorlog maar op te geven gezien de superioriteit van de Centralen op vlak van mankracht en oorlogstuig. Die superioriteit is mogelijk een verwijzing naar het feit dat de Centralen nog maar zes dagen geleden Roemenië veroverd hebben, een land dat amper drie maand geleden de rangen van de geallieerden vervoegde.

Op 30 december 1916 wijzen de geallieerden het voorstel af. Zij zijn ervan overtuigd dat zij de oorlog zullen winnen. Duitsland echter tracht zijn overwinning veilig te stellen langs diplomatieke weg en hoopt Amerika buiten de oorlog te houden.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

 

Oostenrijk-Hongarije verliest zijn keizer

Op 21 november 1916 overlijdt  Franz Joseph I, keizer van Oostenrijk-Hongarije, op 86-jarige leeftijd in het slot Schönbrunn. Hij was al op 18-jarige leeftijd aan de macht sinds 1848. Zijn huwelijk met Elisabeth van Beieren is vooral gekend door de filmreeks “Sissi”. Zijn latere leven was veel minder rooskleurig als deze films tonen. In 1889 sterft zijn oudste zoon, kroonprins Rudolf, door zelfmoord. In 1898 wordt keizerin Elisabeth vermoord door een Italiaanse anarchist. Er zijn nog andere dramatische sterfgevallen in zijn directe familie, maar de meest dramatische is wel de moord in 1914 op troonopvolger Franz Ferdinand in Sarajewo. Die moord is de rechtstreekse aanleiding tot de eerste wereldoorlog.

Het keizerrijk Oostenrijk-Hongarije zou zijn keizer geen 2 jaar langer overleven.

bron : https://nl.wikipedia.org/wiki/Frans_Jozef_I_van_Oostenrijk

franzjoseph_19161121

Aanslag in Wenen

karlvonstuergkh

Karl von Stürgkh

Tijdens een lunch in een Weens hotel schiet Friedrich Adler op 21 oktober 1916 de Oostenrijkse aartsconservatieve eerste minister Karl von Stürgkh neer. Deze Friedrich Adler is de zoon van de partijvoorzitter. Adler verklaart zijn daad als een protest tegen de autoritaire wijze waarop de premier het land bestuurt.

Keizer Franz Joseph benoemt snel een nieuwe premier : Ersnt von Körber. Friedrich Adler wordt ter dood veroordeeld, krijgt gratie van de inmiddels nieuwe keizer Karl en geniet van amnestie na de oorlog.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

 

Broesilov-offensief ten einde

In Rusland loopt eind september het Broesilov-offensief ten einde dat begon op 4 juni 1916. en alle ‘keizerlijke’ legers in het strijdperk bracht. De Russische troepen streden er tegen de Duitse en de Oostenrijks-Hongaarse.

Het offensief van generaal Aleksei Broesilov kent eigenlijk geen overwinnaar. Na maanden van strijd zijn alle legers uitgeput. Van een offensief als dusdanig is dan ook geen sprake meer als Broesilov de Russische troepen naar Roemenië zendt om het land bij te staan in zijn strijd tegen Duitsland en Oostenrijk-Hongarije.

Als er al iemand iets leerde van deze veldslag, zijn het de Duitsers. Zij brengen later de nieuwe tactische inzichten van Broesilov in de praktijk. De Russen maakten weliswaar enkele honderdduizenden krijgsgevangenen maar dat volstaat niet om een oorlog te winnen.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

ww1-brusilov.jpg

het Donauleger valt aan

Roemenië krijgt een invasie te verwerken van het pas gevormde Donauleger, dat Duitse, Oostenrijks-Hongaarse, Bulgaarse en Turkse troepen omvat, onder bevel van generaal August von Mackensen. Daarmee beantwoorden de Centrale mogendheden de eerdere Roemeense invasie van Transsylvanië, dat in het bezit is van Oostenrijk-Hongarije. Wanneer Boekarest valt, blijft von Mackensen in het land als militair gouverneur.

Deze generaal is de bedenker van een tactiek die bekend staat als de Mackensen-falanx : aanvallen over een breed front met zo veel mogelijk middelen.

Op de foto hieronder staan gevallen Roemeense soldaten, gesneuveld nabij de stad Brașov in het zuiden van Transsylvanië. Voor de stad Roemeens zou worden in 1920, droeg het de naam Kronstadt en behoorde het tot Oostenrijk-Hongarije.

bronnen :
oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds
https://nl.wikipedia.org/wiki/Bra%C8%99ov_(stad)

GevallenRoemenen_NabijKronstadt.jpg

Roemenië kiest voor oorlog

De Roemeense regering verklaart op 27 augustus 1916 Oostenrijk-Hongarije de oorlog en mobiliseert haar strijdkrachten. Die vallen meteen de Oostenrijks-Hongaarse provincie Transsylvanië binnen waar een grote etnisch-Roemeense bevolkingsgroep woont. Duitsland en Turkije komen hun bondgenoot ter hulp en verklaren in de daaropvolgende dagen beide de oorlog aan Roemenië.

bron : Ian Westwell, 1914-1918 – de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas

Romania-1916

de meest succesvolle U-boot kapitein

De Duitse onderzeeër U-35 onder Lothar von Arnauld de la Perière keert op 20 augustus 1916 terug naar zijn basis in Cattaro in de Adriatische zee na een recordactie van 25 dagen. Hij heeft 54 schepen tot zinken gebracht, vooral Italiaanse, veel door kanonschoten. Dit is de zesde vaart van de U-35 onder leiding van Arnauld de la Perière en ook de meest succesvolle.Op 11 oktober 1916 krijgt hij als derde U-boot commandant de orde Pour le Mérite.

In totaal zal de kapitein 193 handelsschepen doen zinken voor een totaal van 457.179 Bruto Register Ton, 2 kanonneerboten met 2.500 BRT en 7 andere schepen (31.810 BRT). Daarmee is Lothar von Arnauld de la Perière de succesvolste bevelhebber aller tijden van een onderzeeër.

bronnen :
Ian Westwell, 1914-1918, de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas
https://de.wikipedia.org/wiki/Lothar_von_Arnauld_de_la_Peri%C3%A8re

LotharVonArnauldDeLaPerière.jpg

 

 

Italianen veroveren Gorizia

De Italianen lanceren op 4 augustus 1916 de zesde slag aan de Isonzo. De eerste vijf veldslagen hadden niets opgeleverd maar dit maal kennen de Italianen succes. Het Oostenrijks-Hongaarse leger had de eigen rangen uitgedund om versterkingen te sturen naar Galicië waar het Broesilov-offensief nog steeds woedt. De belangrijkste aanval van het 3e leger van de hertog van Aosta vindt echter pas plaats op de 6e augustus. De hoofdaanval wordt geopend om 14 uur nadat de Oostenrijks-Hongaarse frontlinies negen uur lang onder artillerievuur hebben gelegen. Gorizia (in het Duits Görz) capituleert op de 8e augustus. De verovering van deze stad behoorde al lang tot de Italiaanse ambities en nu de stad effectief Italiaans is, betekent dit een belangrijke opsteker voor de Italiaanse moraal.

bronnen
Ian Westwell, 1914-1918 – de eerste wereldoorlog dag na dag, Deltas
https://ww1live.wordpress.com/2016/08/08/gorizia-2/

Gorizia1916.jpg

Slag van Kowel

De slag bij Kowel, die eindigt op 8 augustus 1916, komt voor in Geoffrey Regans boek over militaire blunders. Een aantal aanhangers van de Russische monarchie plannen deze veldslag ter ere van de tsaar. De bevelhebbers munten niet bepaald uit in militaire deskundigheid.

Het aanvalsgebied, een moeras, zou zo gekozen kunnen zijn door de vijand, maar de doorluchtige royalisten hadden de plek zelf bepaald. Groothertog Pavel Aleksandrovitch moet via de flank aanvallen, maar acht dat beneden zijn waardigheid en doet een aanval door het midden. Duizenden russen sneuvelen. De gelukkigen belanden in het veldhospitaal maar dat wordt opgeblazen.

Toch slaagt men erin de Duitse loopgraven in te nemen, zij het met een verlies van 70% van de manschappen. De cavalerie die de terreinwinst moet consolideren, weigert aan te vallen. Eindresultaat : 55.000 Russische doden.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Kowel1916

 

Poolse heldenmoed op het dagorder

Jozel Pilsudski, een later Pools staatshoofd, schrijft op 11 juli 1916 in een dagorder voor het leger :

De zwaarste van onze huidige gevechten hadden plaats in de voorbije dagen.

De gevechten waarop Pilsudski doelt, is de slag van Kostiuchnowka, van 4 tot 6 juli 1916 in het gelijknamige dorp nabij de Styr in de regio Volhynia (Oekraïne).

Tegen een grote overmacht van Russische troepen houden de Poolse legioenen veel langer stand dan verwacht, at de Oostenrijkse-Hongaarse troepen in de nabijheid toeliet om zich ordelijk en met geringe verliezen terug te trekken. Zo leveren de Polen een belangrijke bijdrage aan de gunstige afloop voor het Oostenrijks-Hongaarse leger van het Broesilov-offensief. De veldslag bij Kostiuchnowka wordt ook achteraf beschouwd als een van de hevigste waarin de Poolse legioenen ooit vochten.

bron : oorlogskalender 2014-2018, Davidsfonds

Kostiuchnowka1916.jpg